100 godina od otkrića atomskog jezgra

100 godina od Raderfordovog otkrića atomskog jezgra

 

Departman za fiziku ove godine obeležava 100 godina od Raderfordovog otkrića atomskog jezgra 13. maja 2011. godine nizom zanimljivih predavanja koja počinju u 17h na Departmanu za fiziku, Prirodno-matematičkog fakulteta u Novom Sadu, Amfiteatar "Mihajlo Pupin", Trg Dositeja Obradovića 4.

Raspored predavanja

 

- "Rutherfordovo otkriće atomskog jezgra: legat fundamentalne fizike" - prof. dr Tristan Hubsch

- "Otkriće koje je promenilo svet" - prof. dr Ivan Aničin

- "Retki nuklearni procesi" - prof. dr Ištvan Bikit

- "Nuklearna astrofizika" - docent dr Dušan Mrđa

- "Savremeni koncept u obrazovanju u oblasti nuklearne fizike (tehnologije)" - prof. dr Miroslav    Vesković

 

Da se podsetimo...

 

Pre 100 godina, profesor Ernest Rutherford objavio je svoje rezultate danas jednog od najznačajnijih  eksperimenata tog doba. On je dokazao da se u atomu nalazi „gusto“ jezgro, otkrio je atomsko jezgro. Ovo otkriće predstavlja početak lančane reakcije otkrića koja su dovela i do LHC-a (Large Hadron Collider) u CERN-u, a tako i do danas vrlo aktuelne potrage za Higsovim bozonom.

Pre Raderfordovog otkrića 1911, postojalo je mišljenje da je unutrašnja struktura atoma sastavljena od negativno naelektrisanih elektrona okruženih sferom pozitivnog naelektrisanja – model atoma poznat pod nazivom „puding sa šljivama“. Raderford je sa svojim timom zaključio da kada se bombarduje metalna (zlatna) folija α-česticama, pozitivno naelektrisane čestice u sudaru sa pozitivnim naelektrisanjem atoma skreću sa prvobitne putanje, dakle, rasejavaju se. Međutim, poneka čestica skrene za neočekivano veliki ugao, kao da se odbije od folije.

Raderford je ovo zapažanje njegovih đaka Gajgera i Marsdena prokomentarisao rečima: „Bio je to najneverovatniji događaj u mom životu. To je isto tako neverovatno kako kada biste na list papira ispalili topovsko zrno prečnika 15 inča (38 cm) a ono se od njega odbije i pogodi vas.“ Analizirajući problem Raderford je zaključio da su celokupna masa i pozitivno naelektrisanje atoma skoncentrisani u vrlo malom prostoru, dakle da postoji jezgro atoma i da se oko tog jezgra nalazi oblak elektrona. Tako je nastao Planetarni model atoma.

Ova predavanja koncipirana na zanimljiv, popularan i zabavan način, ne traju duže od 20 minuta, a što je takođe bitno, za sve zainteresovane su besplatna!